Khi sếp đi trên mây

Cách đây vài ba năm, trường ĐHHN có tổ chức đánh giá giáo viên. Còn nhớ, mỗi lần có đoàn thanh tra giáo viên tới,. Họ lướt nhanh qua hành lang, mời giáo viên ra ngoài bằng những câu lạnh tanh, như thể chính giáo viên đang có tội gì đó. Phát phiếu đánh giá cho sinh viên điền trong giờ học. Sau khi xong, họ thu lại, và lớp học lại tiếp tục bình thường, có vẻ cái còn lại là bầu không khí căng thẳng bao trùm trên lớp học, giáo viên căng thẳng vì giờ học bị gián đoạn, sinh viên sung sướng vì tự dưng có một khoảng thư giãn để làm việc riêng.

Sau đó một thời gian, không giáo viên nào còn nhớ là đã có đoàn thanh tra giáo viên đã từng tới lớp lấy ý kiến sinh viên. Giáo viên cũng không có ai biết được trong phiếu đó có những hạng mục gì. Đặc biệt hơn cả, năm này qua năm khác, ở một vài đại hội công nhân viên chức, người ta thoáng thấy hiệu trưởng bóng gió gần xa, rằng thì là mà sinh viên đánh giá thế này thế nọ. Nhưng rút cục, ai thế nào thì cũng chẳng ai biết. Tôi không biết sinh viên nghĩ gì, nói gì về mình trong các tờ phiếu đánh giá của nhà trường.

Rất nhiều lần tôi cứ băn khoăn tự hỏi mình, nhà trường tiến hành những đợt đánh giá đó để làm gì khi chính giáo viên, những người được đánh giá, lại không hề biết gì về kết quả đó! Đánh giá vị đánh giá, hoặc phi mục đích giúp giáo viên cải thiện tình hình giảng dạy thì đánh giá để làm gì đây!

Sau này giáo viên tự an ủi nhau, thôi, mình chỉ là con ong cái kiến trong trường. Nếu có được đối xử thế nào thì cũng biết thế. Thực ra chỉ là những người thấp cổ bé họng nhất. “Ai chẳng may có lỗi gì thì sẽ được đi làm bảo vệ, hoặc về phòng ban (đương nhiên trừ phòng đào tạo, hay phòng tài vụ rồi)!”

Nói như thế để thấy rằng những phát biểu của sếp tui trên đây là vô căn cứ. Nếu giáo viên có không thích thì chắc chắn là vì phương thức làm việc chưa đúng, chứ đâu phải họ ngại bị sinh viên nói xấu do giờ giảng chưa hay, hay sinh viên ngại vì họ sợ bị ai đó trù.

Nếu ai đã từng làm sinh viên của Đại học Hà Nội (ở tại trường thôi, không dám đảm bảo ở các tỉnh), chắc chắn phải khẳng định được, hiện tượng mua bán điểm ở đây là không có, không dám nói 100% nhưng đại đa số, đặc biệt là các môn chuyên ngành, không có chuyện thày trò mua bán trao đổi điểm chác với nhau.

Các khóa học phi chính qui đều lấy đề từ ngân hàng của trường. Không thể nói sinh viên bị trù dập hay nâng đỡ từ phía giáo viên.

Có thể nói, phần lớn giáo viên của trường đều qua đào tạo bài bản của tây, không kiểu này thì kiểu khác, và nói chung phong cách làm việc khá cởi mở. Những người có khả năng một chút thì đều mong muốn được giảng dạy tại trường với số giờ tối thiểu, còn lại họ đi “đánh quả” bên ngoài. Thế nên có một nghịch lí, những giáo viên ít có cơ hội kiếm việc bên ngoài là những người bị thuế thu nhập, do toàn bộ thời gian họ dạy cho các lớp dạy thêm của trường (ban ngày, buổi tối ở các trung tâm tại chức). Một bộ phận lớn (không thấy ai bị hoặc ít chịu thuế thu nhập ở trường, không phải họ không có thu nhập, mà họ có những thu nhập hoặc nhà trường, hoặc Bộ tài chính, không quản lí được về thuế.

Cần phải nói rõ hơn, những giáo viên đi đánh quả bên ngoài, nhất là cho các dự án, các trung tâm 100% vốn nước ngoài thì với họ, chuyện sinh viên đánh giá các khóa học của mình là chuyện vô cùng nhỏ. Thế nên, nếu nói, giáo viên ĐHHN ngại bị chấm điểm thì đúng là lời nói của một người chưa từng đứng trên bục giảng ngoại ngữ là gì (à mà không biết, cái đánh giá với cái phiếu chấm điểm thì có khác nhau nhiều không nhỉ?)

Người viết những dòng chữ này, chỉ là một con tép riu riu nhất ở trường, từng khóa từng khóa một đã miệt mài thiết kế đủ loại questionnaires, tự mình bỏ tiền túi ra photo, rồi tự mình phát cho sinh viên những cái phiếu đánh giá khóa học và giáo viên.

Họ, sinh viên, biết rõ cái qui trình của trường, giáo viên giảng dạy chả có cái quyền gì đáng kể với một lớp giảng dạy. Hiện giờ trong tay người viết bài này còn đang lưu giữ  nếu không hàng nghìn thì ít cũng hàng trăm trang nhận xét của sinh viên sau mỗi khóa học. Ấy thế mà “sếp tôi” dám phát biểu những câu trời ơi, làm đau lòng những người giáo viên tầm thường như tôi đây!

Hình như người ta lên sếp, người ta quên đi cái gốc gác của mình. Một người làm sếp như sếp tôi đây, chưa từng một lần đứng trên bục giảng cho sinh viên, hiện giờ lại phụ trách mảng tài chính của trường, là Thư kí công đoàn trường (chả biết có to không, nhưng trong các sớ lễ đầu năm đều thấy sư thầy thỉnh tên sếp). Chắc sếp tự hiểu, sếp có công lớn góp sức để cùng sếp trưởng để có được ngôi vị như ngày nay nên bây giờ sếp phát biểu như thế nào cũng được!

Ai trong số giáo viên trong trường sẽ phản đối để cho học viên chấm điểm mình đây? Sao sếp lại phát biểu vô căn cứ, vô trách nhiệm như vậy? Hay sếp chỉ muốn đề cao cái vai trò của sếp, rằng thì là bản thân chúng tôi, những người lãnh đạo tài ba, cũng muốn tiên phong lắm, nhưng mà “lũ giáo viên nó sợ”, “chúng chắc chắn sẽ phản đối cái chính sách này”.

Chúng tôi đứng trên bục giảng, thực sự đâu cần phải có một chỉ thị, một đường lối nào đó thì chúng tôi mới “theo”? Nếu chúng tôi không biết điều chỉnh công việc của mình, liệu chúng tôi có thể tồn tại vững chắc ngoài thị trường hay không, hay phải bằng lòng chấp nhận để mình phải phụ thuộc hoàn toàn vào sếp thì sếp mới sướng!

Thanh toán cho giáo viên 35-40.000 đ/tiết (ngoài giờ chuẩn) cộng với một bài viết trừ 10 tiết nghiên cứu khoa học với tổng số giờ nghiên cứu bắt buộc là 85 tiết/năm thì cái sự đãi ngộ như vậy có đáng không? Thế mà hôm nay trên trang báo này, chỉ vì sếp đi dự một buổi họp tổng kết của Bộ mà sếp ăn nói lung tung như vậy. Mọi người còn đang bất bình, con số sinh viên không chính qui ở đại học Hà Nội trượt tốt nghiệp 93% là từ đâu mà ra nếu không phải là từ sếp? (mọi nguời bất bình chứ tôi thì không đâu, tôi lại thấy mừng là khác, làm ăn nghiêm túc nó phải thế, nhưng chắc chắn không thể có cái con số 93% trượt được).

Chán sếp quá sếp ơi.

Khi xưa, tôi đã một lần cảm thấy nhục khi một người vừa đồng môn, vừa là đồng nghiệp, lớn tuổi hơn, trịch thượng tỉa tót: thằng sếp của em còn là học trò của anh (với hàm ý: nó dốt thế mà nó còn làm sếp của em, vậy em là cái loại gì). Nhục một lần chưa đủ bởi người ta nói: làm tớ thằng khôn còn hơn làm thầy thằng dại. Giờ lại thêm một lần nhục nữa. Một ông sếp nhất nhì của trường toang toang cho cả bàn dân thiên hạ, rằng chúng mày, giáo viên là những loại hèn, có mỗi chuyện để cho học sinh đánh giá thôi mà cũng phải chờ cái chủ trương của Bộ!

Chỉ có điều, cái đau ở chỗ, từ lâu, nhiều giáo viên ở trường không cần bất cứ một cái chỉ thị nào hết, tự họ cũng đã làm những cái  hiển nhiên đó của một người thầy rồi! Có ai trong số họ không ít nhất chục lần đã từng làm những cái tương tự với thầy của họ, hà cớ gì họ sợ khi cho sinh viên nhận xét về giờ giảng của mình!

Đời tôi chỉ cầu một điều, sếp nào khi phát biểu cái gì thì hãy tự hỏi mình một câu này trước: liệu khi mình nói câu này, nhân viên nó có chửi đổng là “đồ ng.” không!

Hà Nội 24/2/2008

“Ông Đỗ Duy Truyền, Hiệu phó ĐH Hà Nội

Từ lâu trường đã muốn thông qua ý kiến của sinh viên để hiểu thêm về đội ngũ giáo viên. Tuy nhiên, việc này chưa thực hiện được do chúng tôi không biết việc làm đó có nhận được sự đồng thuận của giảng viên hay không. Khi nó chưa trở thành chủ trương chung của Bộ mà trường lại tự tổ chức lấy ý kiến thì có thể sẽ trở nên lạc lõng.

Nếu tiến hành, trường sẽ đánh giá giảng viên dựa theo tiêu chí năng lực chuyên môn, phương pháp sư phạm, đạo đức nhà giáo… Một khi đã trở thành chủ trương thì giáo viên sẽ không dám chống lại. Do vậy, sinh viên đánh giá không sợ bị giáo viên “thù”.

Trong năm qua, trường đã từng đình chỉ giảng dạy một giảng viên một năm vì đạo đức nghề nghiệp. Nhưng nhờ cố gắng phấn đấu tốt, người này đã được trở lại trường.”

 

Tagged: ,

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: